Η αντικατάσταση μιας καρδιακής βαλβίδας έχει έναν σαφή στόχο, όμως το μεγαλύτερο μέρος της δουλειάς γίνεται μετά την έξοδο από το νοσοκομείο. Οι πρώτες εβδομάδες στο σπίτι έχουν κανόνες, ορόσημα και συγκεκριμένα σημάδια που αξίζει να τα γνωρίζει κανείς από πριν, ώστε να μην ερμηνεύει κάθε ενόχληση ως επιπλοκή, αλλά ούτε να προσπερνά κάτι που χρειάζεται εκτίμηση.
Πόσο κρατά συνήθως η ανάρρωση
Σύμφωνα με το NHS, η πλήρης ανάρρωση μετά από ανοιχτή επέμβαση αντικατάστασης βαλβίδας χρειάζεται συνήθως δύο έως τρεις μήνες, ενώ η παραμονή στο νοσοκομείο είναι περίπου μία εβδομάδα. Στις διακαθετηριακές τεχνικές τύπου TAVI η νοσηλεία είναι πολύ συντομότερη, της τάξης των δύο με τριών ημερών. Η κινητοποίηση ξεκινά νωρίς: νοσηλευτές και φυσικοθεραπευτές βοηθούν τον ασθενή να σηκωθεί και να περπατήσει ήδη από την επόμενη ημέρα της επέμβασης.
Ο ρυθμός δεν είναι ίδιος για όλους. Η ηλικία, η καρδιακή λειτουργία πριν το χειρουργείο και οι υπόλοιπες παθήσεις αλλάζουν την εικόνα, γι αυτό το χρονοδιάγραμμα που δίνει η ιατρική ομάδα υπερισχύει πάντα κάθε γενικής πληροφορίας.
Το στέρνο ορίζει τους περιορισμούς
Στη μέση στερνοτομή, το στέρνο ανοίγεται και στο τέλος συγκρατείται με ειδικά σύρματα. Η Cleveland Clinic αναφέρει ότι χρειάζονται περίπου οκτώ εβδομάδες για να επουλωθεί το οστό. Σε αυτό το διάστημα ισχύουν οι λεγόμενες στερνικές προφυλάξεις: αποφυγή ανύψωσης βάρους μεγαλύτερου από περίπου τεσσεράμισι κιλά, χρήση και των δύο χεριών όταν σηκώνετε κάτι και διατήρηση των αγκώνων κοντά στο σώμα. Το NHS συνιστά να αποφεύγεται κάθε βαριά άρση για τρεις μήνες.
Οι ίδιοι κανόνες ισχύουν για κάθε χειρουργείο ανοιχτής καρδιάς που γίνεται με στερνοτομή, είτε πρόκειται για βαλβίδα είτε για στεφανιαία αγγεία. Σε γυναίκες με μεγάλο μέγεθος στήθους, ένα στηρικτικό σουτιέν τις πρώτες μία με δύο εβδομάδες μειώνει την τάση στην τομή.
Φροντίδα του τραύματος στο σπίτι
Οι οδηγίες του Guy΄s and St Thomas΄ NHS Foundation Trust είναι πρακτικές. Την πρώτη εβδομάδα το τραύμα δεν βυθίζεται σε νερό μπάνιου. Καθαρίζεται απαλά κάθε μέρα με χλιαρό νερό, χωρίς σαπούνι, και στη συνέχεια στεγνώνει καλά. Μετά την πρώτη εβδομάδα το κανονικό μπάνιο επιτρέπεται. Η ουλή προστατεύεται από την άμεση ηλιακή ακτινοβολία για τουλάχιστον έξι εβδομάδες.
Παράλληλα, το τραύμα ελέγχεται καθημερινά για ερυθρότητα, έκκριση ή πυρετό, δηλαδή για τα συνήθη σημάδια φλεγμονής.
Πόνος, ύπνος και διάθεση
Οι περισσότεροι ασθενείς χρειάζονται τακτική αναλγησία για τρεις με τέσσερις εβδομάδες. Η σύσταση είναι να λαμβάνεται σταθερά στην αρχή και να μειώνεται σταδιακά, όχι να παραλείπεται μέχρι να γίνει ο πόνος έντονος. Η ενόχληση από την τομή υποχωρεί σε βάθος μηνών, καθώς επουλώνονται μύες και σύνδεσμοι.
Η ψυχική διάσταση δεν είναι λεπτομέρεια. Οι εναλλαγές διάθεσης, η κούραση και οι δυσκολίες συγκέντρωσης ή μνήμης τις πρώτες εβδομάδες περιγράφονται ως αναμενόμενες και συνήθως παροδικές. Καλές και κακές μέρες εναλλάσσονται, και αυτό από μόνο του δεν σημαίνει ότι κάτι πάει στραβά.
Οδήγηση, εργασία και σταδιακή επιστροφή
Η οδήγηση δεν επιτρέπεται για τουλάχιστον τέσσερις εβδομάδες μετά την επέμβαση, ενώ για τους επαγγελματίες οδηγούς το διάστημα φτάνει τους τρεις μήνες. Η ζώνη ασφαλείας εξακολουθεί να φοριέται κανονικά, παρά την πιθανή ενόχληση στο στέρνο. Το περπάτημα είναι η πρώτη μορφή άσκησης και αυξάνεται σταδιακά, με βάση το πώς αντιδρά ο κάθε ασθενής.
Η επιστροφή στη δουλειά εξαρτάται από το είδος της εργασίας και κρίνεται στις επισκέψεις παρακολούθησης. Αναλυτικές πληροφορίες για την ανάρρωση μετά από αλλαγή βαλβίδας και για το τι ακολουθεί στο σπίτι δίνει και η ομάδα που παρακολουθεί τον ασθενή μετά το εξιτήριο.
Παρακολούθηση, αποκατάσταση και φάρμακα
Το τυπικό πλάνο περιλαμβάνει επίσκεψη στον γενικό ιατρό μία με δύο εβδομάδες μετά το εξιτήριο και νοσοκομειακή επανεξέταση συνήθως έξι με οκτώ εβδομάδες μετά την επέμβαση. Ενδιάμεσα προτείνεται πρόγραμμα καρδιολογικής αποκατάστασης, δηλαδή οργανωμένη άσκηση υπό επίβλεψη μαζί με εκπαίδευση για τους παράγοντες κινδύνου.
Δύο σημεία αφορούν ειδικά τις βαλβίδες. Οι ασθενείς με μηχανική βαλβίδα χρειάζονται αντιπηκτική αγωγή δια βίου, με τακτικό έλεγχο και προσοχή στους τραυματισμούς. Και η οδοντιατρική φροντίδα αποκτά μεγαλύτερη σημασία: ο οδοντίατρος πρέπει να ενημερώνεται για την επέμβαση πριν από κάθε πράξη.
Πότε ζητάτε βοήθεια χωρίς αναβολή
- Θωρακικός πόνος που δεν προέρχεται από την τομή.
- Δύσπνοια σε ηρεμία ή δύσπνοια που επιδεινώνεται στη δραστηριότητα.
- Πόνος που δεν ελέγχεται με την αγωγή που σας δόθηκε.
- Ερυθρότητα, έκκριση από το τραύμα ή πυρετός.
- Στέρνο που πονά επίμονα, κινείται, δίνει αίσθηση αστάθειας ή κάνει θόρυβο.
Αυτά δεν είναι λόγος πανικού, είναι λόγος επικοινωνίας με την ιατρική ομάδα. Οι περισσότερες καταστάσεις αντιμετωπίζονται απλά όταν εκτιμηθούν έγκαιρα.
Η ανάρρωση μετά από επέμβαση βαλβίδας είναι μια διαδικασία εβδομάδων και μηνών, όχι ημερών. Οι περιορισμοί στο στέρνο, η σταθερή αναλγησία στην αρχή, η σταδιακή κίνηση και η συνέπεια στα ραντεβού παρακολούθησης είναι τα στοιχεία που κάνουν τη διαφορά στην καθημερινότητα του ασθενούς.
Πηγές
- NHS, Recovering from a heart valve replacement. https://www.nhs.uk/tests-and-treatments/heart-valve-replacement/recovery/
- Guy΄s and St Thomas΄ NHS Foundation Trust, Heart surgery and recovery. https://www.guysandstthomas.nhs.uk/health-information/heart-surgery-and-recovery
- Cleveland Clinic, Sternotomy: Procedure Details and Recovery. https://my.clevelandclinic.org/health/treatments/24016-sternotomy
Βρήκατε κάτι λάθος;
Αν κάποιο στοιχείο εδώ έχει αλλάξει ή είναι ανακριβές, η διόρθωση αξίζει περισσότερο από το αρχικό κείμενο.
Στείλτε μας διόρθωση
